یکی از مهمترین بخشهای نگهداری خودرو، بررسی سطح آب رادیاتور است. رادیاتور نقش اساسی در خنکسازی موتور دارد و اگر سطح آب آن بهطور منظم کنترل نشود، ممکن است مشکلات جدی مانند جوش آوردن موتور، آسیب دیدن واشر سرسیلندر و حتی از کار افتادن کامل موتور رخ دهد. اهمیت این موضوع بهقدری زیاد است که کارشناسان خودرو همواره توصیه میکنند بررسی سطح آب رادیاتور بخشی از سرویسهای دورهای خودرو باشد.
اهمیت بررسی سطح آب رادیاتور
آب رادیاتور یا همان مایع خنککننده وظیفه دارد گرمای تولیدشده توسط موتور را جذب و از طریق رادیاتور دفع کند. زمانی که سطح آب کاهش پیدا کند، سیستم خنککننده عملکرد مناسبی نخواهد داشت و موتور دچار داغی بیش از حد میشود. این اتفاق علاوه بر کاهش کارایی خودرو، هزینههای سنگینی برای تعمیرات به همراه دارد.
از سوی دیگر، بررسی سطح آب رادیاتور تنها به معنای اضافه کردن آب نیست، بلکه باید کیفیت مایع خنککننده و ترکیب آن با ضدیخ یا ضدجوش نیز بررسی شود. این ترکیب باعث جلوگیری از رسوب، یخزدگی و افزایش طول عمر قطعات داخلی موتور میشود.
چه زمانی باید سطح آب رادیاتور بررسی شود؟
یکی از پرسشهای رایج رانندگان این است که هر چند وقت یکبار باید سطح آب رادیاتور کنترل شود. پاسخ این است که بهترین زمان، قبل از شروع سفرهای طولانی یا حداقل هفتهای یکبار است. در فصل تابستان به دلیل گرمای شدید و در زمستان بهدلیل خطر یخزدگی، اهمیت بررسی سطح آب رادیاتور دوچندان میشود.
همچنین هر زمان که نشانههایی مانند افزایش دمای موتور، روشن شدن چراغ هشدار دما، یا مشاهده بخار از زیر کاپوت دیده شد، باید بلافاصله سطح آب رادیاتور بررسی شود. این علائم نشان میدهند که سیستم خنککننده بهدرستی عمل نمیکند.
روش صحیح بررسی سطح آب رادیاتور
برای بررسی سطح آب رادیاتور لازم است نکات ایمنی رعایت شود. در درجه اول باید توجه داشت که این کار هرگز نباید بلافاصله بعد از خاموش کردن خودرو انجام شود، زیرا فشار و دمای بالای آب ممکن است باعث سوختگی شود. بهتر است حداقل ۳۰ دقیقه پس از خاموش کردن موتور اقدام به باز کردن درب رادیاتور یا مخزن ذخیره کنید.
مخزن شفاف کنار رادیاتور دارای علامتهای Min و Max است که سطح آب باید بین آنها قرار گیرد. در صورتی که سطح آب پایینتر از حد مجاز بود، باید مایع خنککننده استاندارد به آن اضافه شود. استفاده از آب لولهکشی معمولی به دلیل وجود املاح و ایجاد رسوب توصیه نمیشود، بلکه باید از ترکیب آب مقطر و ضدیخ یا ضدجوش استفاده کرد.
علائم کاهش سطح آب رادیاتور
گاهی رانندگان متوجه نمیشوند که سطح آب رادیاتور کم شده است. شناخت علائم میتواند به تشخیص سریعتر کمک کند. برخی از نشانههای کاهش سطح آب عبارتند از:
- بالا رفتن دمای موتور و روشن شدن چراغ هشدار
- نشتی مایع خنککننده در زیر خودرو
- کم شدن مداوم سطح آب در مخزن ذخیره
- وجود بخار یا بوی خاص ضدیخ از کاپوت
اگر این علائم مشاهده شود، باید علاوه بر بررسی سطح آب رادیاتور، مسیرهای نشت نیز بررسی شوند، زیرا نشتی در شیلنگها یا خود رادیاتور میتواند دلیل اصلی کاهش آب باشد.
نقش ضدیخ در بررسی سطح آب رادیاتور
بسیاری از رانندگان تصور میکنند ضدیخ تنها در فصل زمستان کاربرد دارد، در حالیکه این مایع در تمام طول سال ضروری است. ضدیخ علاوه بر جلوگیری از یخزدگی در دمای پایین، نقطه جوش آب را بالا میبرد و از رسوبگذاری داخل رادیاتور جلوگیری میکند. به همین دلیل هنگام بررسی سطح آب رادیاتور باید مطمئن شد که مایع خنککننده حاوی درصد مناسبی از ضدیخ باشد.
ترکیب استاندارد معمولا ۵۰ درصد آب مقطر و ۵۰ درصد ضدیخ است. البته در مناطق با شرایط آبوهوایی خاص ممکن است این نسبت کمی تغییر کند.
پیامدهای بیتوجهی به بررسی سطح آب رادیاتور
نادیده گرفتن بررسی سطح آب رادیاتور میتواند خسارتهای سنگینی به خودرو وارد کند. مهمترین پیامدها عبارتند از:
- جوش آوردن موتور در ترافیک یا سفرهای طولانی
- سوختن واشر سرسیلندر که یکی از پرهزینهترین تعمیرات است
- کاهش عمر مفید موتور و قطعات داخلی
- افزایش مصرف سوخت به دلیل فشار بیش از حد به موتور
این موارد نشان میدهد که بررسی سطح آب رادیاتور یک اقدام ساده اما بسیار حیاتی برای حفظ سلامت خودرو است.
بررسی سطح آب رادیاتور یکی از مهمترین اقدامات نگهداری خودرو بهشمار میرود که رانندگان نباید آن را نادیده بگیرند. این کار علاوه بر جلوگیری از داغ کردن موتور، باعث افزایش طول عمر قطعات خودرو و کاهش هزینههای تعمیرات میشود.
برای اطمینان از عملکرد صحیح سیستم خنککننده، بهتر است بهطور منظم سطح آب رادیاتور بررسی شود و در صورت نیاز از ترکیب استاندارد آب مقطر و ضدیخ استفاده گردد. بیتوجهی به این موضوع میتواند خسارتهای سنگین و جبرانناپذیری به همراه داشته باشد.
بنابراین اگر به دنبال رانندگی ایمن، اقتصادی و بدون دغدغه هستید، بررسی سطح آب رادیاتور را بهعنوان یک عادت هفتگی یا بخشی از سرویس دورهای خودرو در برنامه خود قرار دهید.